KKTC PORTAL
73/2007 sayılı Sosyal Güvenlik Yasası'nın 59-64. maddelerine göre sigortalının ölümü halinde dul eş ve çocuklarına bağlanan aylığın oranları, prim ve ikamet şartları, cenaze masrafı yardımı ve toptan ödeme kuralları.
| Hak Sahibi | Sigortalı Aylığından Pay | Örnek (alt sınır ₺36.370,80 üzerinden) | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Dul eş (çocuk yok) | %66.7 | ₺24.247,20 | İki bölü üç |
| Dul eş (çocuklu) | %50 | ₺18.185,40 | Yarısı |
| Her bir çocuk | %25 | ₺9.092,70 | 18 yaş (orta öğr. 20, yüksek 27) |
| Anasız-babasız çocuk | %50 | ₺18.185,40 | Ayrı koşullar olmadan |
| Ebeveynleri ayrı / sonradan evlenen | %50 | ₺18.185,40 | Md. 62/1(C) |
| Malul çocuk (yaş şartsız) | %25 | ₺9.092,70 | Sağlık Kurulu raporu ile |
Toplam dağıtım, sigortalının kendi aylığını geçemez (Md. 62/3). Aşılıyorsa hak sahiplerinin payları orantılı olarak indirilir. Örnek sütun, sigortalı aylığının yasal alt sınır (brüt asgari ücretin %60'ı) kadar olduğu varsayımıyla hesaplanmıştır.
Sigortalının aylığını ve aile durumunu girerek hak sahibi başına düşen tahmini tutarları görün. Md. 62/3 tavanı (toplam, sigortalı aylığını aşamaz) ve Md. 103 cenaze masrafı otomatik hesaplanır.
Alt sınır (asgari ücret × %60):
18 yaş altı (orta öğr. 20, yüksek öğr. 27) veya raporlu malul.
Bu hesaplama bilgilendirme amaçlıdır. Kesin tutarlar için güncel asgari ücret, sigortalının prim ve hizmet dökümü ile birlikte Sosyal Sigortalar Dairesi tarafından belirlenir.
İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalı, sigortalı olarak çalışırken ya da malullük/yaşlılık aylığı alırken ölen sigortalı ile bunların geçindirmekle yükümlü olduğu eşi ve çocuklarının ölümü halinde, yürürlükteki aylık brüt asgari ücretin %30'u (₺18.185,40) tutarında cenaze masrafı karşılığı ödenir.
Cenaze bir gerçek veya tüzel kişi tarafından kaldırılırsa, belgelenebilen masrafların bu tavanı aşmayan kısmı kendilerine ödenir (Md. 103/2). Tutar, yürürlükteki KKTC asgari ücretine bağlı olarak otomatik güncellenir.
Md. 62'ye göre dul eş, 18 yaşını doldurmamış çocuklar (orta öğrenimde 20, yüksek öğrenimde 27 yaş), evli olmayan ve çalışamaz durumda malul çocuklar yaşına bakılmaksızın aylık alabilir. Evlat edinilmiş, tanınmış, nesebi düzeltilmiş veya babalığı hükme bağlanmış çocuklar ile ölümden sonra doğan çocuklar da hak sahibi sayılır.
Md. 62'ye göre dul eşin aylığı, sigortalının kendi aylığından paylanır ve aylık alan çocuğun varlığına göre değişir: Aylık alan çocuğu bulunmayan dul eşe sigortalı aylığının 2/3'ü (%66.7); aylık alan çocuğu bulunan dul eşe %50'si bağlanır. Örneğin sigortalının aylığı alt sınır kadarsa (brüt asgari ücretin %60'ı = ₺36.370,80): çocuksuz dul eş ₺24.247,20, çocuklu dul eş ise ₺18.185,40 alır. Sigortalı aylığı bilinmeden net tutar çıkmaz; sayfanın üst kısmındaki hesaplayıcıyı kullanarak kendi senaryonuzu deneyebilirsiniz.
Md. 62/1(B)'ye göre evli olmayan, herhangi bir aylık veya gelir almayan çocukların her birine sigortalı aylığının %25'i bağlanır. Yaş sınırı 18; orta öğrenimde 20, yüksek öğrenimde 27. Yetkili sağlık kurulundan çalışamayacak durumda malul olduğu raporla saptanan çocuklara yaşa bakılmaksızın aynı %25 oranı uygulanır. Örneğin sigortalının aylığı alt sınır kadarsa (brüt asgari ücretin %60'ı = ₺36.370,80): her bir çocuk için ₺9.092,70 bağlanır.
Md. 62/1(Ç)'ye göre sigortalının ölümü ile anasız ve babasız kalan çocuklara, aylık veya gelir almama şartı aranmaksızın sigortalı aylığının %50'si oranında aylık bağlanır. Ana ve baba arasında evlilik bağlantısı bulunmayan veya sonradan başka biriyle evlenenlerin çocuklarına da %50 oranı uygulanır. Örneğin sigortalının aylığı alt sınır kadarsa (brüt asgari ücretin %60'ı = ₺36.370,80): her bir anasız-babasız çocuk ₺18.185,40 alır.
Hayır. Md. 62/3'e göre hak sahibi eş ve çocuklara bağlanacak aylıkların toplamı, sigortalıya ait hesaplanan aylığın tutarını geçemez. Örnek: dul eş (%50) + 3 çocuk (3 × %25 = %75) = toplamda %125 olur; bu durumda her pay 100/125 = 0,80 katsayısı ile orantılı olarak indirilir. Dul eşin payı %50 yerine %40'a, her çocuk %25 yerine %20'ye düşer ve toplam sigortalı aylığını (%100) geçmez.
Md. 60'a göre sigortalının (a) malullük veya yaşlılık aylığı alırken veya bağlanmaya hak kazanmışken ölmesi, veya (b) en az 1.800 gün malullük-yaşlılık-ölüm primi ödemiş ve ölüm tarihinden önceki son 5 yıl içinde en az 3 yıl ülkede ikamet etmiş olması gerekir. 5.400+ gün primi olanlar için ikamet şartı aranmaz.
Md. 62/4'e göre dulluk aylığı alan kişinin evlenmesi halinde aylığı durdurulur. Ancak iki dulun evlenmesi halinde aylığı düşük olanın aylığı kesilirken yüksek olan aylık verilmeye devam edilir. Evliliğin ölüm haricinde son bulması halinde taraflara ilk eşlerinden elde ettikleri aylık hakları iade edilir.
Md. 103'e göre iş kazası, meslek hastalığı, malullük veya yaşlılık aylığı alırken veya işten ayrıldıktan sonra bir yıl içinde ölen sigortalı ile geçindirmekle yükümlü olduğu eş ve çocukların ölümü halinde, yürürlükteki asgari ücretin %30'u (yürürlükteki brüt aylık asgari ücret ₺60.618,00 üzerinden ₺18.185,40) tutarında cenaze masrafı ödenir.
Md. 64'e göre hak sahiplerinden hiçbiri ölüm sigortasından aylık bağlanmasına hak kazanamadıysa, sigortalının kendisinin, varsa işvereninin ödediği ve Devlet bütçesinden karşılanan malullük-yaşlılık-ölüm primlerinin toplamı, TÜFE ile güncellenerek hak sahiplerine toptan ödeme şeklinde verilir.
Md. 63'e göre ölüm sigortasından hak sahiplerine bağlanacak aylıklar, ölüm tarihinden itibaren 3 ay içerisinde başvurulması halinde sigortalının ölüm tarihini izleyen günden; 3 ay içerisinde başvurulmaması halinde başvuru tarihini izleyen ayın başından itibaren başlar.