KKTC İş Kazası ve Meslek Hastalığı Sigortası

Md. 14'e göre iş kazası, sigortalının (a) işyerinde bulunduğu sırada, (b) yürütmekte olduğu iş nedeniyle, (c) işveren tarafından görevle başka bir yere gönderildiğinde, (ç) emzikli kadının çocuğa süt verirken, (d) işe gidiş-gelişi sırasında meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedence veya ruhça arızaya uğratan olaydır.

Md. 14/2'ye göre işveren tarafından kaza, derhal Bölge Polis Müdürlüğü, Polis Amirliği veya Karakoluna bildirilmeli; Sosyal Sigortalar Kurumu'na ise en geç 2 iş günü içinde bildirim yapılmalıdır. Kendi nam ve hesabına çalışanlar (Md. 5/5-6) için sadece Kuruma 2 iş günü bildirim yeterlidir. Force majeure halinde bu süre ortadan kalktıktan sonra 2 iş günüdür.

Md. 14/3(A)'ya göre zorunlu neden olmaksızın süresi içinde Kuruma bildirilmeyen iş kazası dolayısıyla, bildirim tarihine kadar sigortalının geçici işgöremezlik ödenekleri ile diğer masrafları işveren tarafından karşılanır ve bu harcamalar Kurumca işverene ödenmez. Bağımsız çalışanlar için ise bildirimden önceki dönemde geçici işgöremezlik ödeneği verilmez.

Md. 15'e göre meslek hastalığı, sigortalının çalıştığı veya yaptığı işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm koşulları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, sakatlık veya ruhi arıza halleridir. Bağlama için usulüne uygun düzenlenen Sağlık Kurulu raporu ve gerektiğinde işyeri denetim raporları esas alınır. İşveren, öğrendiği günden başlayarak 2 iş günü içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdür.

Md. 16'ya göre dört temel yardım sağlanır: (1) Sağlık hizmeti verilmesi, (2) Geçici işgöremezlik süresince günlük ödenek, (3) Sürekli işgöremezlik geliri bağlanması, (4) Sigortalı ölürse hak sahiplerine gelir bağlanması ve cenaze masrafı (asgari ücretin %30'u).

Md. 20'ye göre sürekli tam işgöremezlikte sigortalıya yıllık kazancının %70'inin 1/12'si oranında aylık gelir bağlanır. Kısmi işgöremezlikte tam tutarın işgöremezlik derecesi oranı kadarı; başka birinin sürekli bakımına muhtaç ise %50 artış uygulanır (toplamı yıllık kazancın %100'ünü geçemez). Meslekte kazanma gücünün en az %10'u azalmış olmalı.

Md. 92/3'e göre iş kazası, meslek hastalığı, hastalık veya analık halinde verilecek geçici işgöremezlik ödeneği, sigortalının günlük kazancının 2/3'üdür. İş kazası ve meslek hastalığında ilk günden itibaren; hastalıkta ise 3. günden başlamak üzere ödenir.

Md. 24'e göre işveren, iş kazasına uğrayan sigortalıya Kurumca el konuncaya kadar gerekli sağlık yardımlarını yapmakla yükümlüdür; bu masraflar Kurumca işverenden tahsil edilir. İhmal veya gecikmeden dolayı malullük derecesinin artmasına sebep olan işveren, Kurumun ve sigortalının zararlarını ödemekle yükümlüdür. Kasıt veya iş güvenliği ihmali halinde Kurum, yapılan tüm ödemeleri işverene rücu eder.

Evet. Md. 79/4'e (36/2015 ve 10/2019 değişiklikleri) göre Çalışma Dairesi müfettişi raporuyla işverenin iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini almaması nedeniyle meydana gelen ve ölüm veya sürekli iş göremezlik geliri ile sonuçlanan iş kazasında, ilgili işverenin iş kazası ve meslek hastalığı prim oranı, izleyen 1 takvim yılı süresince 4 puan artırılır.

Md. 78 ve 79'a göre iş kazası ve meslek hastalığı primi, yapılan işin tehlike sınıfına göre sigortalı kazancının %0.5 ile %6'sı arasında belirlenir ve tamamı işveren tarafından ödenir. Hangi iş kollarının hangi tehlike sınıfına girdiği Bakanlar Kurulu tüzüğüyle tespit edilir.